Publikacja ADHD
08 czerwiec 2009 12:56:06 / 3709 czytań
„Praca z dzieckiem z ADHD w szkole masowej"

VII Konferencja Szkoleniowa - 20.11.2006 Ludźmierz, zorganizowana przez Małopolskie Kuratorium Oświaty Delegatura w Nowym Targu oraz Związek Podhalan Oddział w Ludźmierzu

Opracowanie sporządzone przez mgr Barbarę Szarotę
na potrzeby szkoleniowej rady pedagogicznej na podstawie następujących referatów:

1.Diagnoza i terapia dziecka nadpobudliwego psychoruchowo – Teresa Opolska
2.ADHD – przyczyny, obraz kliniczny, leczenie – Krystyna Matheisel
3.Spotkanie z dzieckiem z ADHD – formy pomocy w domu, w szkole i w Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej
– Anna Janas


ADHD – Attention Deficyt Hyperactivity Disorder to zespół nadpobudliwości psychoruchowej z zaburzeniami koncentracji uwagi. Jest to zespół objawów, z których czasem się wyrasta, nie można ich zmienić, można natomiast modyfikować otoczenie, stwarzając dziecku korzystniejsze warunki do zdobywania wiedzy i przebywania w grupie.
Rozpowszechnienie ADHD jest oceniane pomiędzy 3-8 % u dzieci w wieku szkolnym, z czego tylko 20 % trafia pod specjalistyczną opiekę. Częściej dotknięci tym zaburzeniem są chłopcy. Objawy zmniejszają się z wiekiem, u 30 % utrzymują się w wieku dorosłym.
Obecnie uważa się, że ADHD jest bardzo nasiloną, genetycznie uwarunkowaną cechą człowieka, jest to tak zwane zaburzenie wielogenowe. Często obserwuje się rodzinne występowanie tego zaburzenia, oznacza to, że prawdopodobieństwo wystąpienia wzrasta jeśli rodzice lub jedno z nich cierpiało na ADHD. 40 % dzieci z ADHD ma rodziców z trwającym w dorosłym życiu zespołem nadpobudliwości.
Przyczyną ADHD nie jest ani organiczne uszkodzenie ani mikrouszkodzenie mózgu jak dotąd uważano. Najkrócej mówiąc za nasze zachowanie opowiadają płaty przedczołowe i czołowe mózgu. Zmiany genetyczne zaburzają poziom neurotransmiterów (dopomina, noradrenalina) odpowiadających za pracę tych części mózgu. Kiedy poziom dopaminy jest za niski to wytwarza się za dużo noradrenaliny i dziecko jest wtedy pobudzone oraz nadruchliwe. Ponadto dochodzi wtedy do słabszego ukrwienia i niedoboru glukozy w płatach mózgowych. Podatność na ADHD wzrasta także w miarę zwiększania się liczby niekorzystnych czynników środowiskowych np. ekspozycji płodu na dym tytoniowy.

Dobra wiadomość: ADHD może być skutecznie leczone za pomocą leku zwanego Concentra, który powoduje uzupełnienie oraz prawidłową aktywność neurotransmiterów, zwiększa ukrwienie mózgu oraz poziom glukozy. Od niedawna lek ten jest refundowany i niewiele kosztuje.
W każdej szkole są tzw. TURBODZIECI: stale biegają, przeszkadzają, nie umieją czekać, rozbijają tok lekcji, kręcą się po klasie, działają szybciej niż myślą, delikatnie mówiąc ożywiają „nudę w klasie”, są zwane błaznami lub świrami. Potrafią się skupić tylko na tym co je interesuje. Zapominają o codziennych obowiązkach (zadaniach domowych), mają trudności z ukończeniem zadań i dłuższym wysiłkiem umysłowym. Nie mogą wytrwać długo w jednej pozycji, wykonują na raz wiele nieskoordynowanych ruchów nóg i rąk, są gadatliwe, wyrywają się do odpowiedzi, wtrącają się do rozmowy dorosłych. Tak naprawdę słyszą tylko połowę z tego co jest do nich skierowane.
Ważnym odkryciem dla mnie jest informacja, że takie dziecko CIERPI bo nie rozumie za co jest karcone, dlaczego otoczenie jest ciągle niezadowolone z jego postępowania. Czuje się bezradne i zagubione i ma poczucie niesprawiedliwości gdyż nie uważa, ze zachowuje się źle, natomiast ma stale informacje zwrotną, że jest źle oceniane.
Czuje się odrzucane. Chce się zaprzyjaźnić, ale rówieśnicy go nie akceptują. Jest
postrzegane przez grupę jako łamaga, fajtłapa, błazen, z którego można się pośmiać, jako ten na którym i tak skupi się cała uwaga nauczyciela.
Skoro czuje się odrzucane przez dorosłych i rówieśników tworzy sobie obraz siebie jako osoby gorszej od innych, złej, nieudanej. W efekcie reaguje na to albo wycofaniem i rezygnacją z wszelkich usiłowań albo pojawia się system reakcji obronnych, unikowych, czyli są to wybuchy złości, drażliwości, agresja ( jest to reakcja wtórna, ale bardzo rzucająca się w oczy i irytująca). Jeżeli dziecku nie udzieli się pomocy spirala zaczyna się nakręcać.
Duży procent dzieci z ADHD, które nie są leczone i nie są akceptowane przez środowisko, ma ogromne kompleksy i niską samoocenę. Części z tych dzieci grozi konflikt z prawem, uzależnienie od alkoholu i narkotyków, depresja, ryzyko popełnienia samobójstwa. Wielu z nich przystępuje do grup przestępczych gdzie w końcu spotykają się z akceptacją swoich zachowań.
Duża grupa dzieci zachowuje się tak jakby prezentowała objawy ADHD, czyli kiedy są znudzone wykazują wzmożona ruchliwość i impulsywność.

Tymczasem ADHD n i e j e s t synonimem niespokojnego dziecka, żywego temperamentu, nieposłuszeństwa, roztargnienia, celowego łamania ustalonych norm, niespełnienia oczekiwań dorosłych.

Jeżeli dziecko zachowuje się źle z premedytacją to nie jest ADHD !

Tylko rzetelna diagnoza pozwala ocenić czy dziecko rzeczywiście cierpi na ADHD.
W ustalaniu diagnozy powinni brać lekarze specjaliści, psycholodzy, pedagodzy oraz nauczyciele, wychowawcy, rodzice i opiekunowie.

DIAGNOZA umożliwia:
1 − optymalne zaplanowanie oddziaływań dla danego dziecka
2 −zindywidualizowanie metod i form pracy adekwatnie do deficytów i mocnych stron dziecka.

Kto powinien kierować na badania?
Jeżeli rodzice tego nie zrobili to powinna zrobić to szkoła. Rolą szkoły jest obserwować i wychwytywać różne nieprawidłowości a po przeprowadzonych badaniach i wydaniu opinii należy zmienić metody pracy z leczonym uczniem. Jak to zrobić – temu służą szeroko dostępne szkolenia i konferencje. Nauczyciele powinni stale się uczyć jak postępować z różnymi uczniami, z różnymi przypadkami problemów edukacyjnych.
W związku z niekorzystnym aspektem rozwoju cywilizacji będzie coraz więcej różnorodnych, trudnych „przypadków” – dlatego należy się szkolić, szkolić i jeszcze raz szkolić.
Bywa, że rodzice nie chcą badań, boją się, że „opinia” psychologiczna obniży wartość ich dziecka. Przeważnie nie są świadomi, że dziecko cierpi na zespól ADHD, nie radzą sobie i są oskarżani o złe wychowanie. Obecnie zdecydowanie odrzuca się opinię, że rodzice bądź nieodpowiednie wychowanie jest przyczyną ADHD.
Rolą wychowawcy, pedagoga jest delikatnie przekonać rodzica aby zgodził się na zbadanie swojego dziecka wzbudzając zaufanie, że chce się pomóc – należy rozmawiać i wykazywać troskę. Pod żadnym pozorem nie wolno obciążać rodziców winą za to jakie jest ich dziecko.

3 GŁÓWNE OBJAWY ADHD

1. osłabiona uwaga
brak koncentracji na szczegółach
trudność w skupieniu przez dłuższy czas
niezdolność do dłuższego słuchania
trudność w kończeniu zadań
dezorganizacja
unikanie aktywności wymagającej utrzymania uwagi
skłonność do gubienia rzeczy
zapominanie
rozpraszalność

2. nadruchliwość
niepokój, wiercenie się
poziom aktywności nadmierny w stosunku do poziomu rozwoju
trudność z braniem udziału w zajęciach nie wymagających aktywności
ruchowej
nadmierna gadatliwość

3. impulsywność
wyrywanie się do odpowiedzi
trudność z powtarzaniem ćwiczeń
częste wtrącanie się i przerywanie rozmowy lub zajęć

WARUNKI NIEZBĘDNE DO ROZPOZNANIA
●odpowiednia liczba objawów
●objawy pojawiły się przed 7 r o k i e m życia !
●objawy występują w więcej niż jednej sytuacji społecznej, np.: dom, szkoła, podwórko

Jeżeli dziecko nagle w 3 klasie szkoły podstawowej zaczyna się inaczej zachowywać, albo „rozrabia” tylko w szkole a w domu jest spokojne (albo na odwrót) to N I E J E S T ADHD !

Dysgrafia, dysleksja mogą iść w parze z ADHD, ale nie jest to równoznaczne z ADHD.

Jeżeli dziecko zaczyna się nagle, niepokojąco inaczej zachowywać powinno się je dokładnie, rzetelnie zdiagnozować ponieważ różne mogą być tego przyczyny, np.: padaczka lub początki choroby psychicznej. Podobne do ADHD objawy mogą także wystąpić w wyniku uszkodzenia płatów mózgowych po wypadku lub być spowodowane nowotworem.

POSTĘPOWANIE POSTDIAGNOSTYCZNE
Psychoedukacja - ma pomóc osiągnąć:
●Znajomość i zrozumienie istoty objawów przez rodziców, wychowawców, nauczycieli, rówieśników, rodzeństwo i samo dziecko
●Świadomość szczególnego postępowania opartego na akceptacji ale nie na przyzwoleniu
●Modyfikowanie postaw rodziców i szkoły

Zmiana metod wychowawczych - powinna ją charakteryzować:
●Akceptacja lecz nie pobłażliwość, wzmacnianie przez dostrzeganie i docenianie akceptowanych zachowań
●Konsekwencja w działaniu – wspólne ustalanie zasad i reguł oraz ich respektowanie
●Tworzenie stałego uporządkowanego otoczenia – plan dnia, plan zajęć

Dostosowanie metod nauczania - to :
●Dostosowanie wymagań do odmiennych możliwości dziecka
●Stwarzanie spokojnej atmosfery
●Dzielenie pracy na etapy
●Angażowanie w różne działania
●Konsekwencja

Farmakoterapia to:
●Stosowanie odpowiednich leków

● Formy pomocy w przypadku osłabionej uwagi:
ograniczenie bodźców
planowanie zadań
dzielenie zadań na etapy
krótkie komunikaty – upewnienie się czy dziecko zrozumiało
przeplatanie zadań trudnych z łatwiejszymi
dopilnowanie, by zadanie było wykonane do końca

WAŻNE! rutyna i powtarzalność oraz jasne i przejrzyste reguły. W klasie, dziecku z ADHD należy krótko i osobno powtórzyć polecenie, podchodząc specjalnie do niego, po każdym etapie pracy znaleźć coś pozytywnego i pochwalić.

● Formy pomocy w przypadku nadruchliwości:
stosowanie w pracy przerw
dawanie możliwości zaspokojenia potrzeby ruchu
ograniczenie oglądania TV i zabaw przy komputerze
dbanie o właściwy odpoczynek i ruch fizyczny

● Formy pomocy w przypadku impulsywności:
analizowanie razem z dzieckiem jego zachowania
uczenie przewidywania skutków własnego postępowania
uczenie ponoszenia konsekwencji za swoje działania
stworzenie miejsca gdzie dziecko może się wyciszyć

Kończąc należy podkreślić, że ADHD nie może usprawiedliwiać nieodpowiedniego zachowania dziecka, ono musi umieć ponosić konsekwencje na swoim poziomie, np. „jeżeli kogoś obraziłeś, musisz go przeprosić”.
Pracę z dzieckiem nadpobudliwym zawsze trzeba zacząć od akceptacji jego odmienności i trudności oraz tego, że być może nigdy nie będzie idealnym dzieckiem lub uczniem, jakiego by się chciało mieć w klasie.
Naczelna zasada: A K C E P T O W A Ć dziecko, ale nie akceptować jego nieodpowiedniego zachowania.
Takie dziecko jest niepewne siebie i źle myśli o sobie, należy więc zawsze zauważyć jego pozytywne działania. Nie karać za objawy, dostrzegać drobne postępy, Z A U W A Ż A Ć i W Z M A C N I A Ć wszelkie pozytywne zachowania dziecka.

Za cenne uwagi i pomoc w zredagowaniu powyższego opracowania dziękuję pani mgr Annie Janas z Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w Zakopanem.
Kontakt
Gimnazjum nr 2
ul. Sienkiewicza 27
34-500 Zakopane
tel. 018-20-153-12
e-mail: gm2zak@poczta.onet.pl

Wdech, reż. i wykon. Jacek Kolczak i Grzegorz Łojas

Uwaga!
Zakończenie roku szkolnego
23.06.2017 r.
Losowa fotografia
« Biblioteka »
Poniedziałek
8.00 - 11.40; 14.20 - 15.10
Wtorek
8.00 - 13.30
Środa
8.00 - 08.50-14.20
Czwartek
08.50 - 12.25; 14.25-15.10
Piątek
8.00 - 12.25
« Świetlica szkolna »

Świetlica szkolna


otwarta jest
we wszystkie dni nauki
w godzinach:

8.00 - 13.10


« Pedagog »
Poniedziałek:
8.00 - 13
Wtorek
8.00 - 14.30
Środa
8.00 - 9.00; 9.00 - 15.00 - praca w terenie
Czwartek
8.00 - 14.30
Piątek
8.00-10
« Pielęgniarka szkolna »
Wtorek:
8.00 - 15.10
Piątek:
8.00 - 15.10
Najwięcej wyświetleń
Plan Lekcji 65 859
Absolwenci 2010 24 492
Grono pedagogiczne 22 640
Rocznik 2004 21 440
Rocznik 2005 21 221
Absolwenci 2009 21 178

Mamy na stronie: 5453 zdjęć,
142 artykułów oraz 1680 newsów
2007-2018 - Gimnazjum nr 2
Projekt i wykonanie: Mikołaj Mazurkiewicz